
ਉਹ 52 ਪਹਾੜੀ ਰਾਜੇ ਜਿਨਾਂ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਗਵਾਲੀਅਰ ਦੇ ਕਿਲ੍ਹੇ ਵਿਚੋਂ ਰਿਹਾ ਕਰਵਾਕੇ ਲੈ ਕੇ ਆਏ ਸੀ|
- ਜੋਧਪੁਰ ਦੇ ਰਾਜਾ ਬਿਕਰਮਜੀਤ ਸਿੰਘ
- ਮਾਰਵਾੜ ਦੇ ਰਾਜਾ ਚੰਦਰਸੇਨ
- ਮੇਵਾਰ ਦੇ ਰਾਜਾ ਅਮਰ ਸਿੰਘ
- ਅੰਬਰ ਦੇ ਰਾਜਾ ਜੈ ਸਿੰਘ
- ਰੇਵਾ ਦੇ ਰਾਜਾ ਅਗਰਸੈਨ
- ਸਿਰੋਹੀ ਦੇ ਰਾਜਾ ਪਹੁ ਸਿੰਘ
- ਬੂੰਦੀ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦੁਰਜਨ ਸਿੰਘ
- ਚੰਬਾ ਦੇ ਰਾਜਾ ਮਧੁਕਰ ਸਿੰਘ
- ਉਦੈਪੁਰ ਦੇ ਰਾਜਾ ਵਿਕਰਮਾਦਿਤਿਆ
- ਜੈਸਲਮੇਰ ਦੇ ਰਾਜਾ ਸਾਲੀਵਾਹਨ
- ਰਣਥੰਬੋਰ ਦੇ ਰਾਜਾ ਭੋਜ ਸਿੰਘ
- ਗਵਾਲੀਅਰ ਦੇ ਰਾਜਾ ਇੰਦਰਜੀਤ ਸਿੰਘ
- ਬੀਕਾਨੇਰ ਦੇ ਰਾਜਾ ਕਲਿਆਣ ਮਲ
- ਮਾਛੇਰੀ ਦੇ ਰਾਜਾ ਕਾਂਤ ਸਿੰਘ
- ਸੋਨੀਪਤ ਦੇ ਰਾਜਾ ਹਰੀ ਸਿੰਘ
- ਕੋਟਾ ਦੇ ਰਾਜਾ ਭੀਮ ਸਿੰਘ
- ਕੁਮਾਉਨ (ਉਤਰਾਖੰਡ)ਦੇ ਰਾਜਾ ਨਾਰਾਇਣ ਦਾਸ
- ਨੂਰਪੁਰ ਦੇ ਰਾਜਾ ਗੋਪਾਲ ਸਿੰਘ
- ਜੰਮੂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਪ੍ਰਤਾਪ ਸਿੰਘ
- ਛਤਰਪੁਰ ਦੇ ਰਾਜਾ ਰਾਜ ਸਿੰਘ
- ਵਿਜਯਪੁਰ ਦੇ ਰਾਜਾ ਅਨਿਰੁੱਧ ਸਿੰਘ
- ਧੌਲਪੁਰ ਦੇ ਰਾਜਾ ਉਦੈਪਾਨ ਸਿੰਘ
- ਸਿਰਮੌਰ ਦੇ ਰਾਜਾ ਪੁਰਮਾ ਮਲ
- ਜਸਰੋਟਾ( ਜੰਮੂ )ਦੇ ਰਾਜਾ ਸੁਖਵੀਰ ਸਿੰਘ
- ਰਤਲਾਮ ਦੇ ਰਾਜਾ ਰਤਨ ਸਿੰਘ
- ਮੰਦਸੌਰ ਦੇ ਰਾਜਾ ਸੋਹਣ ਸਿੰਘ
- ਬਾਂਸਵਾਰਾ ਦੇ ਰਾਜਾ ਕਿਸ਼ਨ ਸਿੰਘ
- ਕਿਸ਼ਨਗੜ੍ਹ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦਲੇਲ ਸਿੰਘ
- ਪਾਨਾ ਦੇ ਰਾਜਾ ਛੱਤਰਸਾਲ
- ਅਲਵਰ ਦੇ ਰਾਜਾ ਮਿਤਸੇਨ
- ਗੋਗਾਮੇੜੀ ਦੇ ਰਾਜਾ ਹਿੰਮਤ ਸਿੰਘ
- ਸ਼ਾਹਪੁਰਾ ਦੇ ਰਾਜਾ ਸੌਂਗ ਰਾਮ
- ਜੀਂਦ ਦੇ ਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ
- ਕਾਂਗੜਾ ਦੇ ਰਾਜਾ ਕਰਮ ਸਿੰਘ
- ਬਿਲਾਸਪੁਰ ਦੇ ਰਾਜਾ ਰਘੁਨਾਥ ਸਿੰਘ
- ਬੀਕਾਨੇਰ ਦੇ ਰਾਜਾ ਅਨੂਪ ਸਿੰਘ
- ਸੰਬਲਪੁਰ ਦੇ ਰਾਜਾ ਕਨਕ ਸਿੰਘ
- ਗਿਧਾਉੜ ਦੇ ਰਾਜਾ ਮਾਨ ਸਿੰਘ
- ਜਲੋਰ ਦੇ ਰਾਜਾ ਜਸਵੰਤ ਸਿੰਘ
- ਸ਼ਿਕਾਰ ਦੇ ਰਾਜਾ ਰਾਮ ਸਿੰਘ
- ਉਦੈਪੁਰ ਵਤੀ ਦੇ ਰਾਜਾ ਸਵਾਈ ਸਿੰਘ
- ਫਰੀਦਕੋਟ ਦੇ ਰਾਜਾ ਕਿਰਤ ਸਿੰਘ
- ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦਲੇਰ ਸਿੰਘ ਕਾਲਸੀਆ
- ਜਬੁਹਾ (M.P) ਦੇ ਰਾਜਾ ਗਜ ਸਿੰਘ
- ਦਾਂਤਾ (ਗੁਜਰਾਤ) ਦੇ ਰਾਜਾ ਸਤ੍ਯਸਾਲ
- ਨਸੀਰਸਿੰਘ ਗੜ ਦੇ ਰਾਜੲ ਪ੍ਰਥੀਵੀਪਾਲ
- ਕਰੋਲੀ (ਰਾਜਸਥਾਨ) ਦੇ ਰਾਜਾ ਰਾਜਪਾਲ
- ਸਕਤੀ (ਛਤੀਸਗੜ੍ਹ) ਦੇ ਰਾਜਾ ਭੂਪਤ ਸਿੰਘ
- ਮੇਹਾਡ਼ (ਮ.ਪ੍ਰ.) ਦੇ ਰਾਜਾ ਚਤਰ ਸਿੰਘ
- ਸ਼ਿਵਪੁਰੀ (ਮ.ਪ੍ਰ.) ਦੇ ਰਾਜਾ ਸ਼ਿਵ ਸਿੰਘ
- ਖਿਲਚੀਪੁਰ (ਮ.ਪ੍ਰ.) ਦੇ ਰਾਜਾ ਹਰੀਹਰ ਸਿੰਘ
- ਨਗੋੜ (ਮ.ਪ੍ਰ.) ਦੇ ਰਾਜਾ ਉਦੈ ਸਿੰਘ
ਇਹ ਉਹ ਰਾਜੇ ਸੀ ਜੋ ਮੁਗਲ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਵੱਲੋਂ ਕੈਦ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸੀ| ਜਦੋਂ ਗੁਰੂ ਹਰਿਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਗਵਾਲੀਅਰ ਦੇ ਕਿਲ੍ਹੇ ਤੋਂ ਰਿਹਾ ਹੋਏ| ਤਦ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਉਹ ਸਾਰੇ ਰਾਜੇ ਵੀ ਰਿਹਾ ਹੋਣ ਜਿਹੜੇ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਕੈਦ ਨੇ| ਤਦ ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੇ 52 ਕਲੀਆਂ ਵਾਲਾ ਚੋਲਾ ਤਿਆਰ ਕਰਵਾਇਆ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਸਭ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਆਜ਼ਾਦ ਕਰਵਾਇਆ। ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਅੱਜ ਸਿੱਖ ਪੰਥ ਬੰਦੀ ਛੋੜ ਦਿਵਸ ਮਨਾਉਂਦਾ ਹੈ|

