“ਕਿਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਲੰਕਾ ਹੀ ਨਾ ਫੂਕ ਦੇਵੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ, ਈਰਾਨ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਖੇਡ ਸਕਦੈ ਦੋਹਰੀ ਚਾਲ”
ਦਿੱਲੀ (ਵੀਓਪੀ ਬਿਊਰੋ) ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਫੌਜ ਮੁਖੀ ਫੀਲਡ ਮਾਰਸ਼ਲ ਅਸੀਮ ਮੁਨੀਰ ਨੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਈਰਾਨ ਦਾ ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ। ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਵਧਦੇ ਤਣਾਅ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤਹਿਰਾਨ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪਹਿਲੇ ਵੱਡੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਫੌਜੀ ਨੇਤਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੌਰੇ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਖੇਤਰੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨਾ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਮੁਨੀਰ ਦੇ ਈਰਾਨ ਦੀ ਫੌਜੀ ਅਤੇ ਖੁਫੀਆ ਸੰਸਥਾ ਨਾਲ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਅਤੇ ਡੂੰਘੇ ਸਬੰਧ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2016-17 ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਫੌਜੀ ਖੁਫੀਆ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਜਨਰਲ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਈਰਾਨ ਨਾਲ ਰਣਨੀਤਕ ਸਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਬੰਧਾਂ ਨੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ। ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਫਾਰ ਡਿਫੈਂਸ ਆਫ ਡੈਮੋਕ੍ਰੇਸੀਜ਼ ਦੇ ਇੱਕ ਸੀਨੀਅਰ ਫੈਲੋ ਬਿਲ ਰੋਗੀਓ ਨੇ ਇਸਨੂੰ “ਲਾਲ ਝੰਡਾ” ਦੱਸਿਆ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ‘ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਦੋਹਰੀ ਖੇਡ ਖੇਡੀ ਅਤੇ ਤਾਲਿਬਾਨ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ।
ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਜਨਰਲ ਅਹਿਮਦ ਸਈਦ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਮੁਨੀਰ ਈਰਾਨੀ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ, ਇਸਦੇ ਖੁਫੀਆ ਭਾਈਚਾਰੇ ਅਤੇ ਇਸਲਾਮਿਕ ਰੈਵੋਲਿਊਸ਼ਨਰੀ ਗਾਰਡ ਕੋਰ (IRGC) ਨਾਲ ਲਗਾਤਾਰ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਮੁਨੀਰ ਦੇ ਈਰਾਨ ਦੀ ਨਿਯਮਤ ਫੌਜ ਅਤੇ ਖੁਫੀਆ ਏਜੰਸੀਆਂ ਨਾਲ ਵੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਸਬੰਧ ਹਨ। ਸਈਦ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਮੁਨੀਰ ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਆਈਆਰਜੀਸੀ ਕਮਾਂਡਰਾਂ ਨਾਲ ਨੇੜਲੇ ਸਬੰਧ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਸਿਮ ਸੁਲੇਮਾਨੀ ਅਤੇ ਹੁਸੈਨ ਸਲਾਮੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕ ਰਜ਼ਾ ਰੂਮੀ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਮੁਨੀਰ ਵਰਗੇ ਫੌਜੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦਾ ਵਧਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਫੌਜ ਅਜੇ ਵੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਨਾਗਰਿਕ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਰੱਖਦੀ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਫੇਰੀ ਦੌਰਾਨ ਅਸੀਮ ਮੁਨੀਰ ਨੇ ਈਰਾਨੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ, ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ, ਸੰਸਦ ਸਪੀਕਰ ਅਤੇ ਫੌਜੀ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕੀਤੀ। ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫੌਜ ਦੇ ਬਿਆਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਖੇਤਰੀ ਸ਼ਾਂਤੀ, ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਹਿਯੋਗ ਅਤੇ ਦੁਵੱਲੇ ਸਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ ਗਈ।
